פראגן און ענטפערס

די שטימע ווערט פארברענט ווען מען שטימט "ימין" און מען באקומט נאך פון דעם זעלבן זאך וואס האט אונז געברענגט אהער. זהות קומט נישט צו שטארקן א קאנצעפּציע — זי קומט זי אויסצוטוישן.

עקסטרעם איז צו לעבן מיט א טבח אלס א סברא'דיגע מעגלעכקייט. עקסטרעם איז צו פארוואנדלען א דור פון דינער אין שקלאפן פון א משכנתא. די אמת הערט זיך עקסטרעם נאר ווען דער ליגן ווערט די נארמע.

זהות בעט נישט צו פארוואנדלען די מדינה אין א מדינה פון צוואנג. זי בעט אויפצוהערן צו אנטלויפן פון דער נאציאנאלער אידענטיטעט. ווען א פאלק ווייסט נישט ווער ער איז — ווייסט ער נישט ווי אזוי זיך צו באשיצן.

מיר ערפינדן נישט קיין נייע לייזונגען, נאר מיר שטעלן דעם אלטן חזון פון עם ישראל. ווען דער חזון וועט געשטעלט ווערן, וועלן מיר אראפנעמען די שטערונגען. די מדינה היינט שטערט די פרייהייט אין בילדונג, אין וואוינונגען, אין עקאנאמיע און אין הערשאפט — דעם מאמענט וואס די מאכט וועט אומגעקערט ווערן צום בירגער, וועט די רעאליטעט זיך טוישן פון זיך אליין.

א דאנק אונזער לאנג-יעריגער טעטיקייט האט ישראל היינט א באוועגונג מיט א רייפן חזון און א ברייטער פלאטפארמע. די פראגע איז נישט צי מיר וועלן ווידער דורכפאלן, נאר צי עם ישראל קען זיך ערלויבן צו ממשיך זיין אין דעם וועג וואס האט געברענגט צום קריזיס — אָן אידענטיטעט, אָן סואווערעניטעט און אָן קראפט.

א פרייער מארק און פארמינערן די אריינמישונג פון דער מדינה. זהות האלט אז א דראמאטישע רעדוקציע פון שטייערן און רעגולאציע וועט צוריקגעבן געלט און קראפט אין די הענט פונעם בירגער, פארגרעסערן קאנקורענץ, און אראפברענגען די יקרות השער — אנשטאט נאך בידזשעטן און צענטראליזאציע.

דורך עפענען מארקעטן פאר קאנקורענץ, אראפנעמען אימפארט-שטערונגען און מאנאפאלן, און שניידן ביוראקראטיע וואס מאכט טייערער פראדוקטן און סערוויסעס. ווען די מדינה הערט אויף צו "שיצן" מאנאפאלן — פאלן די פרייזן.

באפרייען לאנד פונעם רעגירונגס-מאנאפאל און פארקירצן די פלאנירונג- און בוי-פראצעדורן. א גרעסערער און שנעלערער אנבאט ברענגט אראפ פרייזן — אנשטאט סובסידיעס וואס פאראייביגן די טייערקייט.

דער זעלבשטענדיגער איז דער מאטאר פון וואוקס. זהות פארלאנגט צו פארלייכטערן אויף אים דראמאטיש — ווייניגער שטייערן, ווייניגער פאפירן, ווייניגער קאנטראל — כדי עס זאל זיין גרינג צו עפענען און פירן א געשעפט אין ישראל.

דער שטייער-עול אין ישראל איז צו הויך און שאדט דעם מיטל-קלאס און די יונגע לייט. זהות שטיצט א ברייטע רעדוקציע פון שטייערן, אויס אמונה אז געלט אין די הענט פונעם בירגער ארבעט בעסער ווי געלט אין די הענט פון א באאמטן.

זיג, נישט "פירן רונדעס". זהות האלט אז ישראל מוז האנדלען צו א קלארן באשלוס און אן אמתער אפשרעקונג, ארויס פון א יידישער סואווערעניטעט איבער ארץ ישראל — אנשטאט א רעאקציאנירענדיגע פאליסי וואס פאראייביגט די קומענדיגע רונדע.

פולע יידישע סואווערעניטעט איבער ארץ ישראל אלס א גרונט-פרינציפ — נישט אלס א האנדל-קארט. די אידענטיטעט און די זיכערהייט פון ישראל שטיצן זיך אויף דעם קלארן אייגנטום פונעם פאלק איבער זיין לאנד.

זהות שטיצט דאס אויסברייטערן דאס רעכט פונעם נארמאטיוון בירגער צו טראגן א וואפן פאר זעלבסטשוץ. א באוואפנטער און פאראנטווארטליכער בירגער איז א יסוד אין דער פערזענליכער זיכערהייט, ספעציעל אין צייטן פון א קאמף-דראאונג.

דער סאלדאט און דער רעזערוויסט טראגן דעם עול און זיי קומט זיך פולע אנערקענונג און רעכט. זהות לייגט א דגש אויף די וואס דינען און שיצן, און אויף דעם אראפנעמען דעם ביוראקראטישן אומרעכט וואס שאדט זיי.

דער ציל איז א שריט-ביי-שריט אפגעוואוינונג און זעלבשטענדיגקייט. אן אמתע פריינדשאפט עקזיסטירט צווישן גלייכע. אן אפהענגיקייט איז נישט קיין בונד — עס איז א דיקטאט.

צוריקגעבן די מאכט פון דער מדינה צום בירגער. זהות שטיצט אן אמתע צעטיילונג פון די מאכטן, א קאנסטיטוציע, און דעצענטראליזאציע פון די אויטאריטעטן — כדי די רעגירונג זאל דינען דעם בירגער און נישט פארקערט.

איבער-צענטראליזאציע און א דערשטיקענדע ביוראקראטיע שטערן דאס אויספירן. זהות פארשלאגט צו צעטיילן אויטאריטעטן, שטארקן די לאקאלע מאכט, און מאכן די רעגירונג פאראנטווארטליך און דורכזיכטיג פארן בירגער.

זהות שטיצט א קאנסטיטוציע וואס שיצט די פרייהייט פונעם יחיד און דעפינירט קלארע גרענעצן פאר דער רעגירונגס-מאכט, מיט אן אמתע צעטיילונג פון די מאכטן וואס פארמיידט די קאנצענטראציע פון מאכט אין די הענט פון איין פאקטאר.

אז דער בירגער, נישט דער עסטאבלישמענט, זאל זיין דער הערשער. דעצענטראליזאציע, דורכזיכטיגקייט, און פאראנטווארטליכקייט מאכן די מדינה פאר א דינער פון אירע בירגער אנשטאט אן אפאראט וואס קאנטראלירט זיי.

היינט איז די דעמאקראטיע פארכאפט געווארן דורך א יוסטיץ-סיסטעם וואס ווערט נישט געוויילט און אנולירט נאכאמאל און נאכאמאל דעם באשלוס פונעם פאלק. מיר וועלן צוריקגעבן די מאכט צו די ערוויילטע פארשטייער פונעם ציבור, און די געריכט-סיסטעם וועט צוריקגיין צו איר ראלע — צו משפטן לויטן געזעץ, נישט צו פירן פאליסיס.

פרייהייט פון אויסוואל. זהות שטיצט אז די עלטערן — נישט דער ערציהונג-מיניסטעריום — זאלן אויסקלייבן די ערציהונג פאר זייערע קינדער, דורך ברעכן דעם רעגירונגס-מאנאפאל און פינאנצירן דעם תלמיד אנשטאט די סיסטעם.

א בידזשעט וואס גייט נאכן תלמיד צום מוסד וואס די עלטערן קלייבן אויס, אנשטאט צו זיין פארשלאסן אין איין סיסטעם. אזוי ארום ווערט געשאפן א קאנקורענץ וואס פארבעסערט די קוואליטעט פון ערציהונג פאר יעדן איינעם.

ווייל א מאנאפאל שאדט פאר דער קוואליטעט און פאר דער פרייהייט. ווען עלטערן קענען אויסקלייבן, קאנקורירן די מוסדות אויף קוואליטעט — און דאס קינד, נישט די סיסטעם, שטייט אין צענטער.

אן אמתע קאנטראל: דאס רעכט אויסצוקלייבן דעם וועג פון ערציהונג, די ווערטן און דעם ראם פאר זייערע קינדער, מיט אן עפנטלעכן בידזשעט וואס רעספעקטירט דעם דאזיגן אויסוואל.

עס איז א דירעקטער אויסדרוק פונעם פרינציפ פון פרייהייט און אידענטיטעט — דער בירגער איז פאראנטווארטליך פאר זיין לעבן און פאר דער ערציהונג פון זיינע קינדער, און די מדינה מאכט עס מעגליך און דיקטירט נישט.

די כללים וועלן זיין קלאָר: ווער עס אקצעפטירט ישראל ווי א יידישע און סואווערענע מדינה — וועט דא לעבן מיט כבוד, גלייכקייט פארן געזעץ און זיכערקייט. איין געזעץ פאר אלעמען, און דאס געזעץ וועט טאקע דורכגעפירט ווערן.

דער געדאנק צוריקצוגעבן די מדינה צום פאלק איז נישט קיין רעליגיעזער פלאן. די יידישע אידענטיטעט געהערט צו אונז אלעמען: וועלטלעכע, רעליגיעזע, טראדיציאנעלע. דאס איז נישט קיין רעליגיעזע צוואנג — דאס איז אידענטיטעט-פרייהייט. יעדער געפינט זיין ארט אויס פרייער בחירה.

די וועלט רעספעקטירט שטארקייט און נישט שוואכקייט. יעדעס מאל וואס מיר האבן פרובירט זיך באליבט צו מאכן ביי די פעלקער פון דער וועלט — האבן מיר געכאפט באיקאטן, טעראר און אנטיסעמיטיזם. יעדעס מאל וואס מיר האבן אויסגעשטראלט שטארקייט — האבן מיר באקומען אנערקענונג און אפשאצונג. ישראל וועט זיין א מוסטער פאר אנדערע פעלקער, נישט קיין פארענטפערנדיקע מדינה.